Inhoud van dit artikel

Vitamine D maak je grotendeels zelf aan, in je huid, onder invloed van zonlicht. In Nederland is dat van oktober tot en met maart nauwelijks mogelijk: de zon staat te laag. Voor de meeste gezonde volwassenen is dat geen probleem, omdat het lichaam een voorraad opbouwt. Voor een aantal groepen is dat wel zo, en daar is een supplement zinvol.

Waar vitamine D voor dient

Vitamine D zorgt ervoor dat je lichaam calcium uit de voeding opneemt en in de botten kan vastleggen. Bij een tekort worden botten zachter en zwakker, wat bij kinderen kan leiden tot groeistoornissen en bij ouderen tot botontkalking en een grotere kans op een botbreuk. Ook spieren hebben vitamine D nodig om goed te werken.

Voor wie een supplement wordt aangeraden

De Gezondheidsraad adviseert extra vitamine D aan groepen die er te weinig van aanmaken of meer nodig hebben:

  • Kinderen tot 4 jaar: 10 microgram per dag, ook bij flesvoeding.
  • Vrouwen vanaf 50 jaar en mannen vanaf 70 jaar: 10 tot 20 microgram per dag.
  • Zwangere vrouwen: 10 microgram per dag.
  • Mensen met een donkere huid of die weinig buiten komen of hun huid bedekken: 10 microgram per dag.

Voor volwassenen buiten deze groepen heeft een supplement volgens het huidige advies geen aantoonbaar voordeel, tenzij een bloedtest een tekort laat zien.

Vuistregel. Een gewoon supplement van 10 microgram (400 IE) per dag is voor de adviesgroepen ruim voldoende. Hoge doseringen uit de drogisterij, van 50 of 75 microgram, zijn zelden nodig en kunnen bij langdurig gebruik juist schade geven.

Zon, voeding en supplement

Vette vis, eieren en met vitamine D verrijkte margarine leveren een bijdrage, maar dekken de behoefte niet. Buiten zijn in de zomer, met gezicht en armen onbedekt, gedurende 15 tot 30 minuten per dag rond het middaguur, is voor de meeste mensen genoeg om de voorraad op te bouwen. Zonnebrandcrème remt de aanmaak, dus kort onbeschermd buiten zijn en daarna smeren is de beste combinatie.

Combinatie met medicijnen

Vitamine D werkt samen met calcium. Bij osteoporosemedicatie schrijft de arts vaak allebei voor. Sommige medicijnen, zoals bepaalde epilepsiemiddelen en prednison, verhogen de behoefte. Gebruik je zulke middelen, dan is het slim om dit te bespreken voordat je zelf een supplement kiest.

Advies op maat

Twijfel je of je in een adviesgroep valt, of gebruik je medicijnen waarbij extra vitamine D relevant kan zijn? Loop binnen of schrijf je online in. We kijken naar je medicatieoverzicht en adviseren welke dosering en welk product bij je passen.